Yazar: Doç. Dr. Mehmet Sorar | Yayın: 31.10.2026

Epidural Enjeksiyon Riskleri: Yan Etkiler ve FDA Uyarısı

Epidural enjeksiyon riskleri iki gruba ayrılır. Birinci grupta artan ağrı, baş ağrısı ve yüz kızarması gibi çoğunlukla hafif ve geçici yakınmalar vardır. İkinci grupta görme kaybı, inme, felç ve ölüm gibi çok nadir ama ağır olaylar bulunur. FDA bu ikinci grup için ilaç etiketlerine uyarı eklenmesini istemiştir.

Hafif yan etkiler neler, ne kadar sık görülür?

OrthoInfo, omurga enjeksiyonlarını genel olarak güvenli işlemler diye tanımlar ve komplikasyon görülürse bunların genellikle hafif olup kendiliğinden geçtiğini belirtir. Steroidlere (kortizon grubu ilaçlar) bağlı yaygın yan etkiler arasında yüz kızarması, iştah artışı, adet düzensizliği, bulantı, ishal ve çoğu zaman geçici olan kan şekeri yükselmesi sayılır. Diyabetiniz varsa bu son madde sizi doğrudan ilgilendirir.

Cochrane incelemesi, 2470 katılımcılı 25 çalışmadan derlediği küçük yan etkileri daha geniş bir listeyle verir: enjeksiyon sırasında veya sonrasında artan ağrı, baş ağrısı, iğnenin omurilik zarını kazara delmesi (dural delinme) ve buna bağlı baş ağrısı, adet düzensizliği, göğüs kafesi bölgesinde ağrı, döküntü, sinüzit, vazovagal yanıt (bayılmaya benzer ani tepki), tansiyon düşmesi, bulantı ve kulak çınlaması. Bu olayların plaseboya (etkisiz karşılaştırma uygulaması) göre ne sıklıkta görüldüğü konusundaki kanıt çok belirsizdir. Size bunlar için net bir oran veren bir anlatımı bu yüzden temkinle karşılayın.

FDA uyarısı tam olarak ne söylüyor?

FDA, 2014 tarihli güvenlik duyurusunda epidural boşluğa kortikosteroid enjeksiyonunun nadir durumlarda ciddi olaylara yol açabileceğini bildirmiştir. Kurum, enjekte edilebilir kortikosteroidlerin etiketlerine bu riskleri anlatan bir uyarı eklenmesini istemiştir. Bildirilen nörolojik olaylar arasında omurilik enfarktüsü (omurilikte kan akımının kesilmesi), parapleji (iki bacakta felç), kuadripleji (kol ve bacaklarda felç), kortikal körlük (beyin kaynaklı görme kaybı), inme ve ölüm vardır.

Bu bildirimi doğru okumak için dört noktayı bilmek gerekir:

• Çok nadirdir. FDA bu olayların çok nadir görüldüğünü söyler, ancak bu yazının dayandığı bilgilerde bir oran yer almaz.
• Floroskopi riski ortadan kaldırmaz. OrthoInfo, röntgen kılavuzluğunun (floroskopi) ilacın doğru yere gittiğini doğruladığını ve güvenliği artırdığını yazar; önce kontrast madde verilir, ilaç doğru akış görülmeden enjekte edilmez. FDA ise olayların floroskopi kullanılsın ya da kullanılmasın görüldüğünü bildirir.
• Belirtiler erken başlayabilir. Birçok olayda belirtiler enjeksiyondan dakikalar ile 48 saat sonrası arasında ortaya çıkmıştır.
• Her zaman geri dönmeyebilir. FDA, birçok hastanın bu olaylardan sonra iyileşmediğini bildirir.

FDA ayrıca bu ilaçların epidural kullanım için onaylı olmadığını, bu kullanımda etkililik ve güvenliliğin ortaya konmadığını belirtir. Bu değerlendirme ABD içindir. Türkiye'deki durum ve FDA'nın 2014 sonrasındaki adımları bu yazı için incelenmemiştir.

İşlemden önce hangi durumlar hekime bildirilmeli?

OrthoInfo, omurga enjeksiyonları için iyi aday sayılmayan kişileri sıralar. Aşağıdakilerden biri sizde varsa işlem konuşulurken mutlaka söyleyin:

• İğnenin gireceği bölgede deri enfeksiyonu
• Kanama bozukluğu veya antikoagülan (kan sulandırıcı) tedavi
• Kontrol altında olmayan yüksek tansiyon veya diyabet
• Kontrast maddeye, anestezik ilaçlara veya steroidlere alerji

Kan sulandırıcı uyarısı soyut değildir. Cochrane incelemesinde antikoagülan tedavi alan bir hastada, enjeksiyonun komplikasyonu olarak retroperitoneal hematom (karın arkasında kan birikmesi) bildirilmiştir. Ameliyat planlanıyorsa bunu da belirtin: OrthoInfo, ameliyata 3 aydan yakın zamanda yapılan epidural steroid enjeksiyonunun enfeksiyon riskini biraz artırabileceğine dair bazı veriler olduğunu yazar.

OrthoInfo'nun omurga enjeksiyonlarının geneli için verdiği risk listesi kanama, enfeksiyon, sinir hasarı, felç, spinal baş ağrısı (omurga işlemine bağlı baş ağrısı), kas güçsüzlüğü ve artan ağrıyı içerir. Listede araknoidit ve avasküler nekroz da yer alır; kaynak bu iki terimi açıklamadığı için ne anlama geldiklerini görüşmede sorun.

Bu risklerin size ne ölçüde uyduğu ancak muayene ve sağlık geçmişinizle anlaşılır. FDA, enjeksiyonun yarar ve risklerinin diğer tedavilerin yarar ve riskleriyle birlikte konuşulmasını ister. Terazinin öteki kefesinde Cochrane'in bulgusu durur: etki küçüktür ve esas olarak kısa dönemde görülür. Yarar tarafının ayrıntıları epidural enjeksiyon yazısında, diğer seçenekler ise bel fıtığı tedavisi sayfasında anlatılıyor.

Enjeksiyondan sonra acil yardım gerektiren belirtiler

FDA, epidural steroid enjeksiyonundan sonra aşağıdaki olağandışı belirtilerden biri görülürse hemen tıbbi yardım alınmasını söyler. Listeyi işlemden önce yakınınızla da paylaşmanız ilk 48 saatte işinize yarar.

• Görme kaybı veya görmede değişiklik
• Kollarda ve bacaklarda karıncalanma
• Yüzde, kolda veya bacakta, tek ya da iki taraflı ani güçsüzlük veya uyuşma
• Baş dönmesi
• Şiddetli baş ağrısı
• Nöbet

Görmedeki bir değişiklik ya da yüzde uyuşma belden uzak bir sorun gibi görünebilir. Yine de FDA'nın listesindedir, bu yüzden geçmesini beklemeyin.

Kaynaklar

• FDA Drug Safety Communication on epidural corticosteroid injections (2014, resmi İspanyolca sayfa)
• Cochrane: Epidural corticosteroid injections for lumbosacral radicular pain (2020)
• OrthoInfo: Spinal Injections
• OrthoInfo: Herniated Disk in the Lower Back